|
ellen in cabaret in de theaters
van september 2008 - maart 2009 cabaret is terug! en hoe! één van de
succesvolste musicals uit de broadwaygeschiedenis is in een vernieuwde
berlijn, jaren ‘30: een die stad danst op de rand
van het ravijn. in de kit kat club vermaken nachtclubzangeres sally
cabaret is een musical die wat te zeggen heeft, maar ook een show met fantastische muziek, fraaie decors en een wervelende choreografie. zorg dat u eerste rang zit in de kit kat club want "life is a cabaret...” geniet van musicalklassiekers als cabaret, willkommen, maybe this time, money, money, money en mein herr. foto: hanneke kuijpers / producent: www.ruuddegraaf.nl gedegen ’cabaret’. derde nederlandse versie blijft aan brave kant berlijn, jaren dertig. de nationaal-socialisten zijn in opkomst en de sfeer in de stad wordt steeds grimmiger. in de kit kat klub is niets te merken van alle onrust. binnen de muren van de nachtclub kan men gerust al zijn zorgen achter zich laten. dit is de wereld waar de sexy zangeres sally bowles en de hypnotiserende master of ceremonies regeren. ’cabaret’ is allesbehalve een vrolijke, lichtzinnige musical. te zien is hoe het losbandige berlijn steeds meer in de greep komt van het opkomende nazisme. zelfs bezoekers en de werknemers van de kit kat klub ontkomen er uiteindelijk niet aan, al proberen ze nog zo lang mogelijk hun kop in het zand te steken en door te feesten. de opportunistische en naïeve nachtclubzangeres sally bowles heeft zo haar eigen problemen en de joodse fruithandelaar schultz voelt wel dat het de verkeerde kant op gaat, maar hoopt vurig dat het allemaal wel overwaait. alleen de amerikaanse schrijver clifford bradshaw voelt aan dat de situatie ernstig is.
het is de derde keer dat ’cabaret’ in Nederland
wordt uitgevoerd. regisseur paul van ewijk en zijn medewerkers hebben
gekozen voor een sobere versie, die de kern van de voorstelling nog
meer moet blootleggen. het verhaal is op die manier inderdaad glashelder,
maar de uitvoering ervan is wat aan de brave kant, waardoor het drama
niet echt uit de verf komt. de acteurs spelen keurig hun rol en zingen
prachtig, maar de opvoering mist net dat beetje extra, waardoor je als
publiek geraakt wordt. De enige die het wel lukt om binnen te komen
is sven ratzke, die de rol van master of ceremonies vertolkt. met een
krachtige stem en een sterke podiumpresence weet hij het publiek op
geheel eigen wijze te verleiden.
(klik op het plaatje voor een groter
exemplaar) metro 14 oktober 2008
'cabaret' komt pas laat op gang
•de cast van de musical cabaret
met vooraan, met hoge hoed, ceremoniemeester sven ratzke. de musical cabaret is niet zo'n vermakelijke show. ondanks
alle vrolijkheid, redeloze ironie en extreme frivoliteit gaat het hier
om heel serieuze zaken. dat komt niet vaak voor in het meestal wat luchtiger
genre. de makers fred ebb en john kander gaan terug naar het berlijn in de jaren voor de tweede tereldoorlog. terwijl de gewone mensen met moeite de eindjes aan elkaar kunnen knopen en hitler met zijn extreme ideeën razendsnel furore maakt, vlucht menigeen weg in de decadentie van gelegenheden als de kit kat club. dat laatste gebeurt onder het mom van ogen sluiten en stiekem hopen dat de ellende vanzelf overwaait. dat maakt van cabaret een kwetsbare en vooral ook wrange voorstelling. Vooral omdat we weten welke vernietigingen die wrede oorlog teweegbracht. regisseur paul van ewijk kiest voor een eigen bewerking van het origineel uit 1966. daniël cohen zorgt daarbij voor een scherpe vertaling. arrangeur carlo van der put steekt met lef de bekende liedjes uit cabaret in een nieuw jasje. grote decors zoals bij de vorige nederlandse versie uit 2006 zijn vervangen door eenvoudiger middelen die de sombere tijden van toen benadrukken. stuk voor stuk slimme ingrepen. toch leidt dat met name voor de pauze niet tot spannend theater. van ewijk schotelt hier en daar mooie scènes voor, maar de donkere ondertonen ontbreken. daardoor krijg je het gevoel dat je naar een wat gedateerde revue zit te kijken. pas in de loop van de tweede helft komt deze cabaret op stoom. het eerste zichtbare hakenkruis schokt het publiek. en de totale aftakeling in de slotscène zorgt terecht voor een lange stilte na de laatste tonen van het orkest. de acteurs halen alles uit de kast voor het neerzetten van de dolende mensen in wrede tijden. ellen evers als de naïeve nachtclubzangeres sally bowles is zoals altijd prettig om naar te kijken en te luisteren. dick cohen geeft twijfelaar clifford bradshaw uiteindelijk zijn overtuigingskracht. het ouder echtpaar, gespeeld door pamela teves en johnny kraaijkamp, ontroert. maar het is vooral sven ratzke als ceremoniemeester die erin slaagt de dramatiek van cabaret vlees en bloed te geven. hij zorgt uiteindelijk voor de stompen in je maag. jammer alleen dat hij zijn venijn zo lang moet opsparen. cabaret. gezien: zondag, parktheater eindhoven (première).
herhalingen: 29-30/10 arnhem, 10-11/1 nijmegen, 21/1 doetinchem, 23/1
winterswijk, 27/1 wageningen, 25/2 veenendaal alweer die musical, alweer cabaret? Het ligt voor de hand dat te denken bij het zien van al die schouwburgbrochures waarin opnieuw de musical cabaret wordt aangekondigd. maar na de première van deze de Graaf & cornelissen-productie blijkt dat hier sprake is van een geheel eigen, originele en inhoudelijk zeer welkome aanvulling op eerdere voorstellingen. natuurlijk telt ook deze cabaret musicalklassiekers als willkommen bienvenue welcome, maybe this time en money, maar een zo extreem politieke lading als hier zagen we in een musical niet eerder. cabaret is gebaseerd op de roman goodbye to berlin van christopher isherwood. beroemd is vooral de film van bob fosse uit 1972 met liza minelli; in 1998 maakte regisseur sam mendes een eigentijdse theaterversie voor de new yorkse club studio 54. een regisseur kan er dus kennelijk een eigen draai aan geven, en dat heeft paul van ewijk hier dan ook gretig gedaan. de belevenissen van het nachtclub-zangeresje sally bowles in de berlijnse kit kat klub zijn iets naar de achtergrond geschoven, de verhaallijn over gewone mensen in het berlijn van voor de tweede wereldoorlog kreeg meer aandacht. voortdurend klinken flarden van het nazi-lied der morgige tag ist mein, als de aankondiging van het naderende onheil. het fanatisme waarmee steeds meer mensen hieraan meedoen, wordt afgezet tegen de laat-maar-waaien-mentaliteit in de nachtclub waar voosheid en slechte smaak regeren. aan de hand van sally bowles, schrijver clifford (het alter ego van isherwood) en de master of ceremonies, die de nachtclubacts aan elkaar praat en het opportunisme vertegenwoordigt, wordt het publiek als het ware de tunnel van het kwaad ingezogen. in deze cabaret wordt het nooit een vrolijke boel, en dat is een gedurfde keuze die alle respect verdient. jammer derhalve dat sommige rollen te middelmatig zijn
bezet, en dat de productie theatertechnisch (licht, geluid, decor) nogal
magertjes is. iets meer schwung, vooral in de changementen, zou wonderen
hebben verricht. daar staat een swingend orkest tegenover, en een opwindende
choreografie van barrie stevens. ellen evers is als sally ontwapenend
gewoon en de verrassing van de avond is sven ratzke, de duits-nederlandse
entertainer die met zijn ervaring in de cabarets van berlijn een gedroomde
mc is. hij paart vakmanschap aan eigenzinnigheid en is op de juiste
manier ongrijpbaar. cabaret in parktheater eindhoven, 12 oktober. tournee. www.ruuddegraaf.nl |